برطبق نتایج علمی قبلی، مکمل ویتامینD فواید بسیاری برای سلامتی انسانها دارد؛ اما تحقیقات اخیر حاکیاز عدموجود شواهدی است که بتواند ادعای فوق را تأییدکند و بهنظر نمیآید که بررسیهای آتی نیز بتوانند این دیدگاه را تغییر دهند.
ویتامینD نقش مهمی در تنظیم جذب کلسیم و فسفر در استخوانها دارد.
منبع اصلی ویتامینD از نورخورشید تأمین میشود. البته غذاهایی نظیر ماهیچرب، تخممرغ، کرههای غنیشده و شیرخشک نیز منبع خوب ویتامینD بهحساب میآیند. این غذاها را میتوان بهعنوان مکمل نیز بهکار برد.
براساس گفتهی این پژوهشگران در تحقیقاتی که به سرپرستی دکتر مارک بولاند از دانشگاه اوکلندنیوزیلند انجام گرفته، بررسیهای پیشین بین کمبود ویتامینD و ضعف سلامتی و مرگ زودهنگام رابطهای قائل شدهاند؛ ارزیابی درخصوص کمک مکملهای رایج ویتامینD به سلولهای سوختی انجام گرفته است.
مجلهی Medical News Today (اخبار پزشکی امروز) اخیراً گزارشی منتشر کردهاست که درآن بیان شدهاست میزان پایین ویتامینD ممکناست به مغز آسیب بزند، درحالیکه براساس سایر بررسیها، کمبود ویتامینD موجب افزایش خطر کمخونی در کودکان میشود.
همچنین براساس نتایج بهدستآمده از بررسیها، میزان بالای ویتامینD فواید بسیاری برای سلامتی دارد. در نتایج ارزیابی که اخیراً صورتگرفته بیانگر آن است که مصرف مقادیر بالای ویتامینD در دوران بارداری ممکناست موجب افزایش قدرت عضلات کودکان شود، این درحالی است که پژوهشهای دیگر اظهار داشتهاند که ویتامینD برای حفاظت بدن درمقابل حملهیقلبی، سکته مغزی، شکستگی استخوان و سرطان مفید است.
محققان پژوهشهای اخیر اظهارداشتهاند که بسیاریاز مطالب مطرحشده در تحقیقات پیرامون ویتامینD مبتنیبر علت نیستند (causal meaning) یعنی شواهد کافی برای رابطهی بین مصرف ویتامینD و فواید آن برای سلامتی وجود ندارد.
بهنــظر نمیآیــد که مکــمل ویتامینD برای سلامتی مفید باشد.
تیم تحقیقاتی بهمنظور دستیابی بهاین یافتهها،40 آزمایش غیرانتخابی شده(R.C.T) درخصوص تحلیل مصرف مکملهای ویتامینD ـ با مکمل کلسیم و بدون آن ـ را موردارزیابی قرارداد.
تحلیل آنها درخصوص اینکه آیا مکمل ویتامینD ممکناست موجب کاهش 5 درصدی مرگومیر در جامعهی عمومی شود یا خیر بینتیجه ماندهاست.
اما براساس یافتههای این تیم تحقیقاتی، بعید بهنظر میآید که مکمل ویتامینD، با مکملهای کلسیم و بدون آنها، بتواند بروز حملهی قلبی، بیماریهایقلبی، سکته مغزی، سرطان و شکستگی استخوان را کاهشدهد.
دکتر بلاند دربارهی نظر خود نسبت به این یافتهها به مجلهی «اخبار پزشکیامروز» اظهارداشت که:
«بسیاریاز بررسیهای مشاهداتی که میزان پایه ویتامینD را اندازهگیری و پیامدهای آن را روی سلامتی افراد در زمانهای مختلف بین گروههایی با میزان بالا و پایین ویتامینD مقایسه میکنند بیانگر آن هستند که بین میزان پایین ویتامینD و پیامد ضعیف سلامت رابطهای وجود دارد.
این بررسیها به دلیل طراحی خود قادر نیستند علیّت این رابطه را تعیین کنند. این امکان وجود دارد که میزان پایین ویتامینD بهجای داشتن رابطهی علمی، نشانهی ضعف سلامتی باشد».
محققان از «تحلیلهای بدوننتیجه» بهعنوان بخشیاز تحقیق استفاده کردند. این ابزاری است که پیشبینی میکند آیا پژوهشهای آتی ممکناست بر شواهد موجود تأثیر بگذارند یا خیر. البته آنها بهایننتیجه رسیدند که این مورد مدنظر آنها نبوده است.
براساس نوشتهی پژوهشگران، «مصرف مکمل ویتامینD در افرادی با کمبود شدید ویتامینD میتواند نتایج مختلفی بههمراه داشته باشد».
«البته باتوجه به عدم وجود تأثیر در ارزیابیهایی که تابهحال انجام شدهاست، قبلاز چنین آزمایشهایی باید شواهد محکمی جهت حمایت از این مطالعات وجود داشته باشد».
البته دکتر بولاند اظهارمیدارد که یافتههای آنها نباید مردم را به کاهش مصرف ویتامینD ترغیب مینماید، وی میافزاید:
«پیام اصلی ایـن مطالعه این است که اگر شما فعال و سلامت هستید، بهاینمعناست که نورخورشید به اندازهای به شما میرسد که ویتامینD مـورد نظر بدن شما را تأمیـن میکند و به همـین دلیل نـیاز به مصرف مکملهای ویتامینD ندارید».
وی اظهارداشت که هدف پژوهشهای آتی درخصوص تعیین میزان نیاز به ویتامینD برای داشتن بدنی سالم میباشد.
این تنها تحقیقی نیست که فواید مکملهای ویتامینD را زیر سئوال میبرد.
براساس گزارش اخیر مجلهی اخبار پزشکیامروز (MNT) از پژوهشگران موسسهی بینالمللی تحقیقات پیشگیری در لیون فرانسه، پساز اینکه این محققان هیچ شواهد قطعی از تأثیر ویتامینD بر افزایش سلامتی بدست نیاوردند، نسبت به فواید مکملهای ویتامینD شککردند.
این نتایج حاصل تحلیل دادههای بهدستآمده از 290بررسی مشاهداتی آتینگر(prospectire) و 172 آزمایش غیرانتخابی (Randomized trials) درخصوص مکملهای ویتامینD است.
