شکی نیست که پاراکلینیک و تکنولوژی کمک شایانی مینماید ولی نباید فراموش کرد که کلینیک بیمار با دیدن، گفتگو و شنیدن حرفهایش و لمس یا معاینه با استفاده از تجربههای خود را دردرجه اول حفظ کند و فراموش نکنیم که وظیفه اصلی ما درمان بیمار است و نه فقط بیماری!
متأسفانه مشاهده میشود که گاهی از سونو طوری استفاده میشود که بیشباهت به این نیست که با مراجعه با ادارهیی فتوکپیهای متعدد درخواست میشود و بیمار با دهها سونو مراجعه میکند درحالیکه بهدرستی معاینه نداشته. تا دهههای قبل که کامپیوتر و طبیعتاً imaging وجود نداشت و لذا کیستهای کوچک تخمدان یا فیبروم تشخیص داده نمیشد نتیجه اینکه بیماران به مراتب از عملهای اضافه بر نیاز مبرا بودند، دیگراینکه به بیماران یک گزارش داده میشود که بیمار با بررسی آن، خود قضاوت میکند بهخصوص که فردی با دیدن آن بگوید آری کیست یا تومور داری و ممکناست بترکد یا سرطان شود! آن وقت خیلی مشکل است که چنین فکر غیرمنطقی را از مغز بیمار پاککرد و اغلب از اینجا بهجای دیگر رفته تا کیست فونکسیونل 2cm یا فیبروم به اتاق عمل کشیده شود. ازاین جهت معتقدم که گزارشها باید به زبان بینالمللی و اصطلاحات لاتین باشد. البته توضیحات کافی به بیمار داده شود.
سابقاً برای تشخیصEP ما بادیدن بیمار، توشه و Bimanud و سپس کولدوسنتز و خروج خون که لخته نمیشود معمولاً تشخیص قطعی و سریع میدادیم ولی اخیراً با سونوهایی که هرکدام حرف متفاوتی دارند و نتیجهی نهایی برای تصمیمگیری انجام نمیشود.
اخیراً بیماری به گفتهی خودش تومورشکم داشت و معاینات فیبروم به اندازهی 6 ماهه را مسجل کرد و برای تعیین محل دقیق آن MRI جواب داد که هیچ توموری در شکم و لگن ندارد، بیمار را برگشت دادم و معلوم شد اشتباهی رخدادهاست. و گاهی حاملگی برای تشخیص سن جنین سونوها جواب متفاوت میدهند که باعث مشکلات تشخیصی و یا قانونی میشود. جنین ترم بهعلت کوچکبودن اندازهی جنین و یا IUGR گزارش 35هفته و به عکس جنین درشت و یا دیابتیک یا با وجود BPS و مانیتورینگ خوب دیدهایم که نوزاد با دپرس تنفسی بوده و یا بهعکس که مشکلات قانونی ایجاد مینماید. لذا باید معاینات ماهانه و سونوهای ماههای اول مقایسه شود.
متأسفانه امروزه درجاهایی خصوصاً مثل آمریکا برای محافظت در برابر قانون به بیمار imaging و Labهای متعدد و شاید غیرلازم داده میشود و این باعث تماس کمتر پزشک با بیمار شدهاست. خصوصاً در کشور ما بهعلت فرهنگی، وقت کم ویزیت و تعرفهی پایین مشورت خیلی کم است.
