دیابت نوع۱ نوعی بیماری خودایمنی است که هرساله بیشاز ۱۸۰۰۰جوان را تحتتأثیر قرارمیدهد. تحقیق جدیدی به بررسی ارتباط میان بیماری و یکنوع عفونت آنتروویروس(Enterovirus) در کودکان پرداخته است.
مطابق گزارش مرکز کنترل و پیشگیری بیماریها(CDC)، بیشاز ۲۹میلیونتَن فقط در آمریکا با دیابت زندگی میکنند که ۵درصد از آنها به دیابت نوع۱ (T1D) (اختلال خودایمنی که از تولید انسولین در بدن جلوگیریمیکند) دچار هستند.
درسال ۲۰۰۸و ۲۰۰۹ هرساله بیشاز ۱۸۰۰۰جوان به T1D مبتلاشدند. این عارضه بهطورمعمول در کودکان و بزرگسالان تشخیصداده میشود و هنگامی بروزمیکند که سیستم ایمنی بدن سلولهایبتای تولیدکننده انسولین خودش را نمیشناسد و به آنها حملهکرده و آسیب واردمیکند. بدن برای تبدیل گلوکز موجود درون جریانخون به انرژی، به انسولین نیاز دارد. با شناسایی پادتنهای مضر که به سلولهای بتا حملهمیکنند، میتوانT1D را پیشاز اینکه وارد مرحله بالینی شود تشخیصداد. بررسیهای پیشین آنتروویروسها را به T1D ارتباطدادند، پژوهشگران دانشگاه(Tampere) در فنلاند بررسی این ارتباط را بهطور عمیقتری آغازکردند.
• شرح کارآزمایی:
گروه تحقیقاتی تمام ۱۶۷۳ نمونه مدفوع متعلق به ۱۲۹ کودکی که دارای پادتن های مضر سلول جزیرهای بتا بودند و همچنین ۳۱۰۸نمونه مدفوع ۲۸۲کودک گروه کنترل را که فقط برای آنتروویروس غربالگریشده بودند، مورد ارزیابی قراردادند.
تمامی نمونهها با روش واکنش زنجیرهای پلیمراز (PCR) با نسخهبرداری (Reverse Transcription) معکوس برای بررسی وجود RNA ویروس، موردارزیابی قرارگرفتند.
• نتایج تحلیلیافتهها، دالبر همبستگی قوی میان آنتروویروس وT1D بود.
۱۶۹تَن از ۲۸۲کودک گروهکنترل عفونت آنتروویروس داشتند و در نقطهمقابل، ۱۰۸تَن از ۱۲۹کودک به بیماریهای عفونی دچار بودند. این برابر است با ۰/۶عفونت درهرکودک درگروه کنترل درحالیکه در کودکان گروه مورد، ۰/۸عفونت درهرکودک وجودداشت.
بهبیاندیگر، کودکان مبتلا به T1D سه برابر بیشتراز کودکان گروهکنترل عفونتهای آنتروویروسی داشتند.
پژوهشگران با بررسی ارتباط میان عفونتهای آنتروویروس و شروع فرایند تخریب سلولهایبتا در بازه زمانی معین، موفقگشتند تا توجیه متغیرهای وابسته به زمان را تسهیلنمایند.
ازاینرو دانشمندان توانستند عفونتهای مختلف را حتی پیشاز اینکه اتوآنتیبادیها تولیدشوند از یکدیگر تشخیصدهند. قبلاز تولید اتوآنتیبادیها، اختلاف درگروه کنترل ۰/۴عفونت در هرکودک بود، اما درگروه مورد ۰/۶ بود.
درحقیقت، تحلیل وابسته به زمان نشانداد که عفونت اضافی بهطورکلی ۱۲ماه پیشاز اولین تشخیص اتوآنتیبادیهای سلول جزیرهای بتا بروزکرده بود.
انواع آنتروویروس که اغلب موجب بیماری در انسان میشوند، عبارتنداز ویروس کوکساکیA4 (Coxsackievirus) (۲۸درصد از ویروسهای این دسته ازایننوع ژنوتیپ میباشند)، ویروس کوکساکیA2 (که ۱۴درصد از ویروسها را تشکیلمیدهند) و ویروس کوکساکیA16 (که ۱۱درصد از ویروسها را بهخود اختصاص دادهاست).
• نقاط قوت و ضعف این بررسی:
محققان معتقد هستند که این پژوهش بزرگترین بررسیبوده است که تا به امروز در درازمدت به ارزیابی آنتروویروسهای موجود در نمونههای مدفوع کودکانی که نشانههای فرایند تخریب سلول بتا را در زمان مشاهدهداشتند، پرداخته است و درعینحال نقاط ضعفهایی نیز دربردارد. برای مثال؛ محدودبودن به یک کشور، بهاینمعنا است که نمیتوان نتایج را به جوامع دیگر تعمیمداد. علاوهبراین، دراین بررسی نمونهبرداری تنفسی صورتنگرفت که میتوانست به تشخیص دقیقتر برخیاز آنتروویروسها کمکنماید.
«بررسی حاضر نشانداد که عفونتهای آنتروویروس در کودکان نوجوان با ظهور اتوآنتیبادیها، با اختلاف زمانی تقریباً ۱سال همراه میباشد. این یافته مشاهدات قبلی سایر پژوهشهای آیندهنگر را تأیید مینماید که نقش عفونتهای آنتروویروس در شروع فرایند تخریب سلولبتا را مطرح نموده بودند».
درنهایت، محققان اهمیت زیاد غربالگری سیستماتیک آنتروویروس را برای تهیه واکسنی علیه این ویروسها، موردتأکید قراردادند.
همچنین پژوهشگران اظهارداشتند که «این غربالگری ازاینجهت نیز اهمیتدارد که به کمک آن میتوان امکان تهیه واکسن علیه این ویروسها را بررسینمود تا مشخصشود که آیا این واکسن میتواند از دیابت نوع1 پیشگیریکند یا خیر».
Ref
Diabetologia , the Journal of European Association for Study of Diabetes (EASD) January 2017
