آیا استفادهی منظم از مکمّلهای ویتامین و موادمعدنی فواید سلامتی به همراه دارد؟ بیشتر مکملها مانع از ابتلا به بیماری مزمن یا مرگ نمیشود و حتی ممکناست در بعضی از بزرگسالان با تغذیهی مناسب، خطرناک هم باشند و شواهد زیادی در اثبات این امر وجود دارد.
استفادهی منظم از مکملها توجیهی ندارد و باید از مصرف آنها اجتناب شود. محققان اشاره میکنند که:
«این پیام بهویژه برای افراد عادی که بدون هیچ شواهدی دال بر کمبود ریز مغذیها، یعنی افرادی که بزرگترین مصرفکنندهی مکملها در امریکا و در سایر کشورها هستند، صدق میکند».
بهتراست افراد روی غذاهای مفید و سالم مانند میوهها، سبزیها، آجیل، لوبیا، لبنیات کمچرب و ورزش هزینه کنند.
با وجود «شواهد جدی» درمورد نبود هیچ نفع سلامتی و حتی آسیب احتمالی، بزرگسالان هزینهی بیشتر و بیشتری صرف مولتی ویتامینها میکنند.
محققان اشاره میکنند که استفاده از مولتی ویتامینها درمیان بزرگسالان از ۳۰درصد بین سالهای ۱۹۸۸ تا ۱۹۹۴، به ۳۹درصد بین سالهای ۲۰۰۳تا ۲۰۰۶ افزایش یافته است. درحالیکه استفاده از مکملهای غذایی از ۴۲ به ۵۳درصد نسبت به مدت مشابه، رشد داشته است.
بهطورکلی صنعت مکملها درحالرشد میباشند؛ در آمریکا، درسال۲۰۱۰ این رقم به ۲۸میلیارد دلار رسیده است. روند مشابهی در انگلستان و دیگر کشورهای اروپایی نیز وجود داشته است.
نکتهای که بهچشم میخورد این است که بهنظرمیرسد مصرفکنندگان، واکنش متفاوتی به شواهدی از نتایج منفی درمقابل نتایج خنثی دارند.
درحالیکه در کل استفاده از مکملها بالارفته، استفاده از برخی مکملها بهعنوانمثال بتاکاروتن و ویتامینE کاهش یافتهاست. این کاهش بهدنبال نتایج بررسیهایی که نشانداد این دو مورد ممکناست مضر باشند، به وجود آمد.
ازسویدیگر، شواهدی وجود دارد که مکملهای روزانه هیچ اثری بر سلامت ندارند و درعینحال بهنظرمیرسد که این یافتهها هیچ تأثیری بر مصرفکنندگان نداشته و فروش کلی مکملها درحال رشد باقیمانده است.
در نتایج یکیاز این بررسیها، استاد دانشکدهی بهداشتعمومی دانشگاه هاروارد، دادههای بررسی دوم پـزشکـان بـهـداشت (The Physicians, Health Study II)
را بـررسی کـرد تا اثـر استــفادهی درازمــدت مولتی ویتامیــنها را بر سـلامـت شنــاخـتـی (Cognitive health) روشن سازند.
شرکتکنندگان نزدیک به ۶۰۰۰ پزشک مرد ۶۵ ساله و بالاتر بودند که بهصورت غیرانتخابی، روزانه قرص مولتیویتامین و یا قرص دارونما را بهمدت 12سال مصرفکردند.
تستهای حافظه و عملکرد شناختی، هیچ تفاوتی بین دو گروه نشان نداد و محققان نتیجه گرفتند که:«در پزشکان مرد 65 ساله یاسالمندتر، استفادهی درازمدت از مولتی ویتامین روزانه هیچ مزایای شناختی(Cognitive benefits) را ارائه نمیدهد».
شواهد استفاده از مکملهای ویتامین و موادمعدنی برای جلوگیری از بیماریهای قلبی و سرطان بهمنظور بهروزرسانی دستورالعملها برای خدمات پیشگیری نیروی کار آمریکا بررسی شد.
دراین بررسی«شواهد کمی» برای توجیه مصرفمنظم مکملهای حاوی ویتامینها و موادمعدنی برای پیشگیری از سرطان و بیماریهای قلبوعروق (CVD) را بههمراه داشت.
محققان نقش مولتی ویتامینها و موادمعدنی را در پیشگیری از حملهیقلبی بعدی در بیشاز ۱۷۰۰بیمار، حداقل ۶هفته پساز حملهی قلبی (انفارکتوسمیوکارد) بررسیکردند.
داشتن یکبار حملهیقلبی خطر حملات قلبی جدی، سکتهی مغزی و یا مرگ را افزایش میدهد.
بیماران بهصورت غیرانتخابی به دوگروه با مصرف دوز بالای روزانهی مولتی ویتامینها و موادمعدنی و یا قرص دارونما به مدت 5سال تقسیم شدند.
نتایج بررسی هیچ تفاوتی بین دوگروه در میزان درد قفسهیسینه، حملهی قلبی بعدی، نیاز به بستریشدن در بیمارستان، سکتهی مغزی و یا مرگ زودرس را نشان نداد.
واکنش جدی صنعت مکمل:
شورای مسئول تغذیه (CRN) (گروهی که صنعت مکمل را رهبری میکنند) اعتراضات شدیدی را نسبت به این مقاله ابراز کردند.
آنها استدلال میکنند گفتن اینکه مردم باید بهجای مصرف مکمل، روی استفاده از یک رژیمغذایی سالم و ورزش تمرکزکنند راحت است! درحالیکه این فکر «فانتزی» در «زندگی واقعی» اتفاق نمیافتد.
استیو میستر، رئیس شورای CRN میگوید: «این مقاله رویکردی یک طرفه و کوتهفکرانه دارد که تلاش میکند حتی مزایای اثباتشدهی ویتامینها و موادمعدنی را انکار کند. این برای مصرفکنندگان غمانگیز است که محققان این مقاله، نیازهای واقعی زندگی برای ویتامین و مکملهای معدنی را قبول نداشته و زندگی رویایی را درنظر میگیرند که باعث این فرض نادرست میشود که همهی ما رژیمغذایی سالم داریم و همهی نیازهای خود را بهتنهایی از موادغذایی دریافت میکنیم».
وی ادامه داد، ادعا نمیکنم که مکملها اکسیر هستند، درحالیکه نتایج بررسی دولت نشانمیدهد مصرفکنندگان نمیتوانند همیشه از یک رژیمغذایی سالم پیروی و استفادهکنند.
