درگذشتههای دور و نزدیک، از زبان استادان شنیده بودیم که میگفتند مواظب باشید تحتتأثیر تشخیص پزشکان دیگر قرارنگیرید. آنها اغلب این موضوع را ذکر میکردند که هرگاه پزشک صاحبنامی برای بیماری تشخیصی دادهاست، پزشکان بعدی که ممکناست بیمار به آنها مراجعه کند، تحتتأثیر نام و شهرت پزشک تشخیصدهندهی اول، دنبالهرو گشته و با همان تشخیص، درمان بیماری را شروعکرده یا ادامهمیدهند. درحالیکه چهبسا تشخیص آن استاد صاحبنام اشتباه بوده باشد و دراینصورت تکلیف روشن است که عاقبت چه خواهد شد!
بدیهی است که اگر این اشتباه در حد درمانهای سادهی دارویی باشد قابل تحمل است ولی چهبسا که بیماری با همان تشخیص خطا تحت عمل جراحی قرارگیرد!
البته بسیاری از این موارد ناشی از آن است که آن پزشکان معروف فرصتگرفتن شرح حال و معاینهی کامل را نداشتهاند و در همین زمینه استادان به خاطرههایی اشاره میکنند که ما بیماری را از مطب با تشخیص بیماری مشخصی به بخش خود در بیمارستان دانشگاهی فرستادهایم که بستری شود و روز بعد دانشجوی مسئول آن تخت، با گرفتن شرححال خوب و معاینهی کامل، تشخیص اولیهی ما را بهکلی ردکرده است.
دراینراستا در تعدادی از کشورهای انگلیسی زبان این قبیل خطاها و اشتباهات تشخیصی را Cascade Cogniton Error (به معنی خطاهای شناخت آبشاری) اطلاق میکنند. اشتباهاتی که از تفکر اشتباه یک پزشک شروع شده، به راه افتاده و پزشکان بعدی را با خود میبرد.
پس اجازه دهید بازهم مانند قبل و هزاران بار دیگر تکرارکنیم که تشخیص درست با شرححال خوب و معاینهی کامل است، نه باسواد زیاد!
