دلایل مختلفی برای بدرنگشدن دندانها وجود دارند که عبارتنداز:
1ـ مواد خوراکی و آشامیدنی: قهوه، چای، نوشابهها، برخی آبمیوهها و آب سبزیها (مثل آب سیب و آب گوجهفرنگی) میتوانند باعث لکهدار شدن دندانها شوند.
2ـ مصرف تنباکو: کشیدن سیگار یا جویدن تنباکو میتواند دندانها را لکهدار کند.
3ـ تمیز نگهداشتن دندانها: مسواکزدن و کشیدن نخدندان به طور منظم میتواند پلاک دندان و مواد ایجادکنندهی لکهدندانی مثل قهوه و تنباکو را ازبین ببرد و از تغییر رنگ دندانها جلوگیری کند.
برخی مواد مورد استفاده در دندانپزشکی مثل مواد پُرکنندهی دندان و خصوصاً مواد حاوی سولفیدنقره باعث ایجاد رنگ خاکستری مایـل به سیـاه در دندانها میشوند.
4ـ بیماریها: بیماریهای مختلفی ممکناست روی مینا (سطح سفت روی دندان) و عاج دندان (مادهی زیر مینای دندان) تأثیر بگذارند و باعث تغییر رنگ دندانها شوند.
برخی روشهای درمانی نیز ممکناست روی رنگدندان مؤثر باشند. بهعنوان مثال رادیوتراپی (اشعهدرمانی) گردن و سر و نیز شیمیدرمانی ممکناست باعث بدرنگشدن دندانها شوند.
بهعلاوه ابتلا به برخی عفونتها در مادران باردار ممکناست با تأثیر روی رشد مینای دندان جنین، باعث تغییر رنگ دندانها در نوزاد شود.
5ـ داروها: دادن داروی آنتیبیوتیک تتراسایکلین و دوکسیسایکلین به کودکان زیر سن 8سال که هنوز دندانهایشان درحال رشد است، باعث تغییررنگ دندانها میشود.
استفاده از دهانشویههای حاوی کلرهگزیدین و ستیلپیریدینیوم کلراید باعث ایجاد لکهیدندانی میشود. مصرف آنتیهیستامینها (مثل بنادریل)، داروهای ضدروانپریشی و داروهای فشارخون بالا نیز ممکناست باعث تغییررنگ دندانها شوند.
6ـ مواد دندانپزشکی: برخی مواد مورد استفاده در دندانپزشکی مثل مواد پرکنندهی دندان و خصوصاً مواد حاوی سولفیدنقره باعث ایجاد رنگ خاکستری مایل به سیاه در دندانها میشوند.
7ـ افزایش سن: با افزایش سن، لایهی بیرونی مینای دندان کمکم ساییده میشود و رنگ زرد طبیعی عاج دندان را آشکار میکند (عاج در زیر مینای دندان است).
8ـ ارث و ژنتیک: برخی افراد به طور ژنتیکی، دندانهای روشنتر و یا تیرهتری نسبت به بقیه دارند.
9ـ عوامل محیطی: استفادهی زیاد از فلوراید باعث تغییررنگ دندانها میشود. این فلوراید اضافی ممکناست ازطریق منابع طبیعی (مثل آب آشامیدنی با فلوراید زیاد) یا دهانشویه، خمیردندان، فلورایددرمانی در کودکان یا مصرف مکمل آن به بدن وارد شود.
10ـ آسیب و صدمات: بهعنوانمثال آسیب ناشیاز افتادن دندان در کودکان و ضربه به دندان، ممکناست تشکیل مینای دندان را مختل کند، زیرا دندانهای کودکان هنوز درحال رشد هستند. همچنین آسیبها و صدمات ممکناست باعث تغییررنگ دندانها در بزرگسالان شود.
چطور از تغییررنگ دندانها جلوگیری کنیم؟
با ایجاد چند تغییر ساده در شیوهی زندگی میتوان از بدرنگی دندانها جلوگیری کرد بهعنوان مثال اگر خیلی قهوه نوشیده یا سیگار کشیده شود، مقدار آن را خیلی کم و یا حتی قطع کرد.
همچنین بهطور منظم باید مسواک زد و نخدندان کشید تا دندانها تمیز بماند و هر ششماه یکبار به بهداشتکار دهان و دندان مراجعه کرد تا دندانها را تمیز کند.
اگر دندانها بدون هیچ دلیل مشخصی تغییررنگ دادهاند و همچنین علائم دیگری نیز ظاهر شدهاند باید به دندانپزشک مراجعه کرد تا علت آن را تشخیص دهد و درمان مناسب را توصیه کند.
