سرطان لوزه ازجمله سرطانهای نادر و نشانههای آن شبیه سایر بیماریهاست. دلیل سرطان لوزه، مانند بسیاری از سرطانها، مشخص نیست اما ریسکفاکتورهایی برای آن وجود دارد و پژوهشگران به نتایج بیشتری در مورد نشانهها، درمان و دورنمای این بیماری دست یافتهاند.
سرطان لوزه بخشی از سرطانهایی است که از دهان و گلو منشأ میشوند وبه سرطانهای دهان و حلق معروفاند و اغلب در زیرگروه سرطانهای سروگردن قرار میگیرند.
لوزهها بخشی از سیستم ایمنی بدن هستند و در مقابل میکروب و ویروس واردشده به دهان و گلو از بدن محافظت میکنند.
چنانچه سرطان در مراحل اولیه تشخیص داده شود، معمولاً گزینههای بیشتری برای درمان وجود دارد. همین امر احتمال موفقیت درمان و بهبود را افزایش میدهد.
سرطان لوزه چیست؟
نشانههای سرطان لوزه میتواند شامل گلودرد طولانیمدت، مشکل در بلع، وجود توده در گردن و کاهش بدونعلت وزن باشد.
سرطان لوزه با سلولهای سرطانی یا تومور در لوزهها آغاز میشود. این سرطان میتواند حتی افرادی که عمل لوزه انجام دادهاند را نیز درگیر کند، زیرا اغلب مقداری از بافت لوزه پس از عمل جراحی باقی میماند.
خطر ابتلا به سرطان لوزه در افراد الکلی، سیگاری و یا افراد مبتلابه HPV(پاپیلوم انسانی) بیشتر است.
لوزهها در پشت حلق و دوطرف آن قرار دارند. هر لوزه متشکل از مجموعهای از بافتهای لنفاوی است. این بافتها شامل لنفوسیت هستند، سلولهایی که با بیماری مقابله میکنند.
لوزهها میکروبها و ویروسها را گرفته و از بین میبرند. اندازه لوزهها میتواند تغییر کند. آنها اغلب توسط خون متورم میشوند تا بتوانند میکروبها را به دام بیندازند، مانند زمانی که کسی سرماخورده میشود.
نشانههای سرطان لوزه
بسیاری از نشانههای سرطان لوزه میتواند ناشی از سایر بیماریها یا مشکلات پزشکی باشد، نظیر گلودرد استرپتوکوکی یا ورم لوزهها.
برخی نشانههای سرطان لوزه در زیر لیست شده است:
- لکهای سفید یا قرمز روی لوزهها
- گلودرد طولانیمدت
- احساس وجود چیزی در گلو که از بین نمیرود
- مشکل در بلع
- تغییر صدا
- وجود توده در گردن
- کاهش بدونعلت وزن
درصورتیکه هرکدام از نشانهها فوق بیش از ۲ هفته به درازا بیانجامد، بیمار باید به پزشک مراجعه کند.
دلایل و ریسکفاکتورهای سرطان لوزه
مصرف الکل و کشیدن سیگار از ریسکفاکتورهای سرطان لوزه هستند.
سرطان لوزه هیچ دلیل قطعی ندارد، اما سن فرد، جنسیت وی و بسیاری از عوامل محیطی میتوانند در بروز سرطان تأثیرگذار باشند.
ریسکفاکتورهای سرطان لوزه عبارتاند از:
- مصرف سیگار یا فرآوردههای تنباکویی
- نوشیدن الکل
- ابتلا به HPV
وقتی فردی سیگار میکشد یا الکل مصرف میکند، ماده ابتدا وارد دهان میشود. تنباکو و الکل میتوانند به DNA یا کد ژنتیکی درون سلولها آسیب برسانند، و این آسیب منجر به سرطان میشود. سرطانهای حلق یا دهانی زمانی اتفاق میافتند که سلولهای دهان یا گلو سرطانی شوند.
HPV گروهی از ویروسهاست که از طریق تماس جنسی پخش میشوند. تعداد معناداری از موارد سرطان سروگردن به HPV مربوط میشود، اما دانشمندان هنوز از علت آن مطمئن نیستند.
تشخیص سرطان لوزه
پزشک ممکن است در مورد سابقه پزشکی، نشانهها و هرگونه ریسکفاکتور مشخص سؤالاتی از فرد بپرسد. پزشکان معاینۀ فیزیکی را با نگاهکردن به دهان و گلو، و جستجو برای توده یا هرچیز غیرعادی انجام میدهند.
درصورتیکه پزشک احتمال سرطان لوزه را تشخیص دهد، فرد را به پزشک متخصص ارجاع میدهد. پزشک متخصص ممکن است تستها یا معاینات دیگری برای تشخیص سرطان، از جمله بیوپسی، انجام دهد.
بیوپسی نمونۀ کوچکی از بافت گرفتهشده از ناحیۀ موردنظر، در این مورد، لوزهها است. نمونۀ گرفتهشده برای مشاهده سلولهای سرطانی تحت میکروسکوپ بررسی میشود.
برای تعیین میزان وسعت بیماری گاهی اوقات از تستهای تصویربرداری کمک گرفته میشود. بهکمک این تستها میتوان داخل بدن را مشاهده کرد. از این تستها برای بررسی میزان شیوع سرطان یا وجود تومور استفاده میشود.
مرحله سرطان بستگی به شدت آن و گسترش آن به سایر بخشهای بدن دارد. دانستن مرحله بیماری میتواند پزشک را در انتخاب بهترین دورۀ درمانی کمک کند.
مراحل سرطان لوزه عبارتاند از:
- مرحلۀ ۰: این مرحله را مرحلۀ پیش از سرطان نیز مینامند، زمانی که سلولهای غیرعادیای وجود دارند که میتوانند سرطانی شوند.
- مرحلۀ ۱: وجود توموری با اندازۀ کمتر از ۲ سانتیمتر که گسترش نیافته است.
- وجود توموری با اندازۀ ۲ تا ۴ سانتیمتر که گسترش نیافته است.
- مرحلۀ ۳: اندازۀ تومور بیش از ۴ سانتیمتر شده و به گرههای لنفاوی اطراف سرایت کرده است.
- مرحلۀ ۴: سرطان به سایر قسمتهای دهان، گلو یا بدن گسترشیافته است.
درمان سرطان لوزه
درمان سرطان لوزه متغیر است و بستگی به مرحله آن و مکان وجود تومور دارد. سرطان میتواند بهقدری پیچیده باشد که پزشکان، پزشکان متخصصان و متخصصان بهداشت همگی در درمان بیمار سهیم شوند.
جراحی تومور معمولاً اولین مرحلۀ درمان سرطانهایی است که دهان و گلو را درگیر کرده است. درصورتیکه سرطان هنوز به سایر نواحی بدن گسترش نیافته میتوان لوزهها را برداشت.
در حین عمل جراحی معمولاً قسمتی از بافتهای اطراف تومور نیز، باوجود طبیعی بودن، برداشته میشود تا خطر باقیماندن سلولهای سرطانی کاهش یابد.
برای توقف رشد تومور یا ازبینبردن سلولهای سرطانی میتوان از پرتودرمانی نیز استفاده کرد.
شیمیدرمانی از داروهایی برای ازبینبردن سلولهای سرطانی، کاهش سرعت انتشار سلولهای سرطانی و یا کاهش اندازۀ تومور استفاده میکند تا عمل جراحی را سادهتر سازد. برای سرطانهای دهان و گلو، درکنار پرتودرمانی معمولاً از شیمیدرمانی نیز استفاده میشود.
داروهای جدیدی تحت عنوان هدفدرمانی تولید شدهاند که سلولهای سرطانی را بهشیوهای دقیق و انتخابی هدف قرار میدهند. به همین دلیل، هدفدرمانی میتواند عوارض جانبی کمتری از شیمیدرمانی داشته باشد.
حمایت از فردی که در مرحلۀ پیشرفتۀ سرطان قرار دارد بهمنظور تحمل درد از اهمیت بالایی برخوردار است. این حمایت را اغلب درمان تسکینی مینامند و هدف آن کاهش علائم بیماری و بهبود کیفیت زندگی است.
سرطان لوزه و درمان آن خوردن و آشامیدن طبیعی را مشکل میکند. برخی بیماران ممکن است نیازمند لولهای باشند که از راه پوست مستقیماً وارد معده شده تا غذا بهاندازه کافی به بدن آنها برسد.
دورنمای بیماری
سرطان لوزه سرطانی نسبتاً نادر است و زندگی با شکل نادر سرطان میتواند بسیار سخت باشد. شناخت بیماری و کسب اطلاعات در خصوص درمانهای موجود میتواند این فرایند را تسهیل کند.
تشخیص سرطان در مراحل اولیۀ آن اغلب به معنای راحتتر بودن درمان است و همین امر شانس بهبودی را افزایش میدهد. تشخیص زودهنگام سرطان لوزه اهمیت بالایی دارد. لوزههای متورم را با نگاهکردن به آنها یا لمس گلو میتوان تشخیص داد.
البته، لوزهها به دلایل زیادی، ازجمله سرماخوردگی ساده، میتوانند متورم شوند. هرکسی که نگران نشانههای سرطان لوزه است باید به پزشک مراجعه کند.
