اینکه برخیاز مادران بنابه دلایلی تصمیم به قطع تغذیهی نوزاد با شیرخود میگیرند، موجب آسیب درازمدت به سلامت، تغذیه و رشد کودکان و سلامت زنان درسراسر جهان میشود و ازدستدادن این فرصت حتی موجب آسیب به اقتصاد جهانی نیز میگردد.کشورها باید ارتقای تغذیه با شیرمادر را بهعنوان یک فرصت سرمایهگذاری ببینند که نهتنها برای سلامتعمومی مزیتهایی بهدنبال دارد بلکه موجب بهبود وضعیت اقتصادی مردم نیز میگردد.
با عدمتغذیهی محض نوزاد با شیرمادر در ۶ماه اول زندگی و ادامهندادن تغذیه با شیرمادر برای ۶ماه دوم، میلیونها کودک از مزایای مهم سلامت تغذیه با شیرمادر محروم میشوند.
آمارهای برآوردشده نشانمیدهد که اگر همهی کشورها تغذیه با شیرمادر را برای نوزادان و کودکان خردسال تا نزدیک به میزان جهانی آن افزایشدهند، هرساله از۸۰۰ هزار مرگ کودک (۱۳درصد از آنان کمتراز دوسال دارند)، ۲۰هزار مورد مرگ ناشیاز سرطان سینه و ۳۰۲میلیارد دلار هزینه برای اقتصاد جهانی جلوگیری خواهدشد و با عدم تلاش کافی برای ارتقا و تشویق به تغذیه با شیرمادر، کشورهای جهان اعم از فقیر و غنی به یکیاز مؤثرترین راههای بهبود سلامت کودکان و مادران بیتوجهی میکنند.
در کشورهای پیشرفته و ثروتمند، تغذیه با شیرمادر مرگ ناگهانی نوزادان را تا یکسوم کاهشداده و در کشورهای کمدرآمد تا متوسط، تغذیه با شیرمادر موارد اسهال را به نصف تقلیلداده و مشکلات تنفسی را تا یکسوم کاهشمیدهد. شیرمادر دارویی کاملاً اختصاصی است؛ بهگونهای که تعاملهای بیولوژیکی بین مادر و فرزند را منعکس میکند. (فرآیندی که هرگز شیرخشک نمیتواند آن را شبیهسازی کند).
به رشد میکروبیومها بهعنوان یکیاز فواید شیرمادر میتوان اشارهکرد. میکروبیوم میلیاردها باکتری هستند که در داخل و روی بدن ما زندگی میکنند و نقش اساسی در سلامتانسان دارند.
از دیگر تأثیرهای دریافت شیر مادر، افزایش هوش کودک است و در زندگی آینده نیز کودک را از ابتلا به چاقی و دیابت حفاظت میکند. همچنین برای مادران، شیردهی خطر ابتلا به سرطانسینه و سرطانتخمدان را کاهشمیدهد.
مطابق برآورد کارشناسان، خسارت اقتصادی ناشیاز عدم استفاده از شیرمادر بالغبر ۳۰۲میلیارد دلار درسال2012 بوده که معادل ۰/۴۹درصد از درآمد ناخالص ملی جهان است و اگر نرخ تغذیه با شیرمادر در نوزادان زیر ۶ماه در آمریکا، چین و برزیل تا ۹۰درصد و در بریتانیا تا ۴۵درصد افزایش پیداکند، دراین کشورها بهترتیب ۲/۴۵میلیارد دلار، ۲۲۳/۶میلیارد دلار، ۶ میلیارد دلار و ۲۹/۵میلیارد دلار صرفهجویی میشود که علت آن کاهش هزینههای درمانی کودکان مبتلا به بیماریهایی مانند ذاتالریه، اسهال و آسم است.
ازدستدادن فرصت بهبود سلامتعمومی و اقتصاد، با این واقعیت روشنتر میشود که میزان تغذیه با شیرمادر درسراسر جهان و بخصوص در کشورهای ثروتمند پایین است. برای نمونه بریتانیا، ایرلند و دانمارک پایینترین نرخ شیردهی مادران طی مدت ۱۲ماه در جهان را دارند (بهترتیب ۲،۱و۳ درصد).
تغذیه با شیرمادر یکیاز معدود رفتارهای مثبت سلامتی است که در کشورهای فقیر رایجتر از کشورهای ثروتمند است. ضمناً در کشورهای فقیر نیز مادران فقیرتر بیشتر به این روش روی میآورند. واقعیت ناخوشایند این است که بدونتغذیه با شیرمادر فاصله بین غنی و فقیر، در بقای کودکان از این نیز بیشتر خواهدشد.
سازمان بهداشت جهانی توصیه میکند که نوزادان ظرف ساعت اول تولد با شیرمادر تغذیه شوند و بهمدت ۶ماه فقط از شیرمادر تغذیه کنند. پسازآن بتدریج باید غذای کافی، سالم و مناسب بهعنوان غذای کمکی به نوزاد معرفی شود و کماکان شیردهی تا ۲سال یا بیشتر نیز ادامه پیداکند.
انتظارمیرود فروش جهانی جایگزینهای شیرمادر،تا سال2019 بالغبر ۷۰/۶میلیارد دلار شود و اشباع بازارها در کشورهای پردرآمد موجب شدهاست که این صنایع بهسرعت به بازارهای نوظهور جهانی نفوذکنند. البته تقریباً تمام رشد در فروش شیرخشک در آیندهی پیشبینی شده ( برای نوزادان زیر ۶ماه) به کشورهای کم درآمد یا دارای درآمد متوسط مربوط میشود که مصرف در آنها درحالحاضر پایین است.
برای نمونه خاورمیانه و آفریقا، رشد مصرف جایگزینهای شیرمادر برای هرکودک در دورهی سالهای 2014تا2019 بیشاز ۷درصد برآورد شدهاست و در کشورهای ثروتمند رشد جایگزینهای شیرمادر بیشتر به فروش در دورههای بعدی زندگی و کودکان نوپا مربوط میشود که تا سال2019 چیزی درحدود ۱۵درصد برآورد میگردد.
