چگونه مصرف درازمدت هیدروکسی کلروکین را بیخطر سازیم؟
نسبت به سایـر عوامـل دخـیل در بروز عوارض دارو، مدت مصرف دارو و مقدار بیشتر میزان دارو (Dose) خطر بروز عـوارض سـمی دارو روی شبکیه را افـزایش میدهد.
هیدروکسیکلروکین غالباً برای مدت طولانیدر درمان بسیاری از بیماریهای پوستی بهکار میرود و ممکناست منافع گستردهای در موارد دیگر نیز داشته باشد از جمله:
پیشگیری و بهبود اختلالات انعقادی که هـمراه با لـوپوس بالغان. لوپوس نوزادان، دیابت همراه آرتریت روماتوئید یا سایر بیماریهای بافتهمبند و یا بهعنوان درمان کمکیدر بعضی از سرطانها).
بههرحال بهکار بردن این دارو با خطر بروز عوارض چشمی (رتینوپاتیسمی) (Toxic Retinopathy) همراه میباشد. معاینات چشمپزشکی منظم و دورهای درطی درمان با این دارو کمتر بهطور انفرادی دنبال شدهاست. در بازنگری یک بررسی روی 3/4میلیون نفر که از خدمات سیستم بهداشتی متمرکز استفاده مینمودهاند مولفان مشخص نمودهاندکه در بـین آنان2361نـفر از هیدروکسی کلروکین بهطور مداوم برای حداقل پنج سال استفاده میکردهاند و تحت معـاینات چـشمپـزشکی ازنظر اندازهگیری میدان بینائی و اسکن چشمی (.S.D.O.T)بودهاند میزان بـروز رتیـنوپاتی ناشــی از دارو بـهطور کلی 7/5% بوده است.
بههرحال خطر بروز عارضهی چشمی در بیمارانیکه بیشاز 5میلیگرم/ کیلوگرم وزن بدن/ دارو دریافت کرده بودند10% بود که با این میزان پساز گذشت20سال از مصرف دارو تا40% افزایش یافته بود.
طول مدت درمان بالای ۱۰سال، وجود همراهی بیمـاری کلـیوی و مصرف همزمان با داروی تاموکسیفن عارضهی چشمی دارو را افزایش دادهاست. در بیمارانیکه مقدار مصرف دارو بین 4تا5میلیگرم بهازای هرکیلوگرم وزن بدن بوده عارضهی چشمی دارو کمتراز 2% در10سال اول مصرف بوده که پساز 20سال مصرف تا20% افزایش داشته است.
نقطهنظر نهایی(Comment):
این بررسی مهم بازنگری در چگونگی مصــرف درازمـدت دارو را یادآوری مینـماید که بایستی از یک راهنمـای درمانی مشخص پیروی نمائیم.
توجه به وزن واقعی بیمار در محاسبه مقدار مصرف روزانهی بیخطر دارو حتماً نقش مهمی دارد. معاینات غربالگری چشمپزشکی سالیانه در تداوم یک خط درمانی بیخطر از اهمیت زیادی برخوردار است.
دریافت نتیجهی معاینه ی چشم پزشکی که توسط این همکاران ابراز میشود (نوع معاینات بستگی بهنظر خود چشم پزشک دارد) راهنمائی برای ادامهی سلامت و بیخطر تجویز دارو توسط پزشک معالج میباشد.
توجه به اهمیت مصرف داروهای همزمان که مهمتر ازهمه مصرف تاموکسیفن در خانمهایی که قبلاً روی کلروکین قرار داشته و بهخاطر بروز کانسر پستان ناگزیر به مصرف تاموکسیفن میباشند، باید همواره مدنظر کلینیسن قرارگیرد تا تجویز درازمدت بیخطر دارو را درپی داشته باشد.
Ref: JAMA Ophthalmol Oct.2 2014
