به گزارش کارلوس مانوئل رومرو-سانچز (Carlos Manuel Romero-Sanchez) پزشکِ Complejo Hospitalario Universitario de Albacete در اسپانیا، در 57.4 درصد از 841 مبتلا به کووید 19 که ماه مارس در بیمارستان بستری بودند ، نشانه‌های نورولوژیک مشاهده گردید.در 4.1 درصد از مرگ‌و‌میرهای ناشی از کووید 19 در این پژوهش، عوارض نورولوژیک علت اصلی مرگ در نظر گرفته می‌شدند که ناشی از بروز نشانه‌های جدید در بیماران کرونایی است.

* بروز نشانه‌های جدید در بیماران کرونایی :

پژوهشگران خاطرنشان کردند که این پژوهش بزرگترین پژوهش بیمارستانی پیرامون مبتلایان به کووید 19 است که نشانه‌های نورولوژیک را به‌ طور سیستماتیک تحلیل می‌نماید. نشانه‌های نورولوژیک در تمام مراحل عفونتِ کووید 19 پدیدار شده است.  شرایطی که به طور بالقوه حاد هستند، مانند سکته مغزی و بیماری‌های التهابی، در اواخر مراحل کووید 19 ظاهر شدند. پزشکان معتقدند که عوارض نورولوژیک ممکن است در مرحله بهبودِ کووید 19، مانند اختلالات عروقی‌مغزی و ترشح انسولین ایجاد شود. التهاب عصب بینایی (Optic neuritis ) و پُلی‌رادیکولونوروپاتی التهابیِ حادِ دِمیلینه‌کننده ( acute inflammatory demyelinating polyradiculoneuropathy ) دو نمونۀ آن هستند.

در این پژوهش، یک نفر از هر پنج مبتلا به کووید 19 (19.6٪) که در بیمارستان بستری شدند دچار اختلال در هوشیاری (disorders of consciousness) بودند. پزشکان خاطر نشان نمودند که  «اختلالات در هوشیاری با کووید 19 حاد، سن بالاتر، سطح کراتین کیناز بالاتر و تعداد لنفوسیت‌های پایین همراه هستند.»

اختلالات در هوشیاری در مبتلایان به کووید 19 حاد تقریبا دو برابر (38.9٪) بود (با شدت تعریف‌شده توسط انجمن بیماری‌های عفونی سال 2007 و یا معیارهای انجمن ﺗﻮراﮐﺲ آمریکا). محققان خاطرنشان نمودند که بیشتر موارد ، هوشیاری تغییر‌یافته هیپوکسمی ثانویه تا حاد بودند. از مبتلایان به کووید 19 شدید، 14.9٪ مبتلا دلیریوم بودند و 9/9٪ به کما رفتند.

در میان کلِ 841 مبتلا به کووید 19 که بستری شدند، میوپاتی (3.1٪)، نوروپاتی اتونومیک (2.5٪)، بیماری‌های مغزی -عروقی (1.7٪)، تشنج (0.7٪) و اختلالات هایپر کینتیک (0.7٪) رخ دادند. بیماری‌های مغزی عروقی شامل 11 مبتلا به سکته مغزی (1.3٪) و سه مبتلا به خونریزی مغزی (0.4٪) بودند.

بیش از یک سوم از سکته‌های ایسکمیک شامل مناطق شریانی خلفی بودند که تناسبی غیرعادی بود. علاوه‌بر این، مواردی از کالبد شکافی بازیلارغیرقابل‌توضیح و همچنین یک مورد خونریزی‌ متعدد در قشر مغز وجود داشت که مطابق با تصاویر MRI مغز ، به سندروم انسفالوپاتی برگشت‌پذیر خلفی شبیه است. اگرچه این پژوهش عمدتا توصیفی است، فرضیه ما این است که کروناویروس‎(‏سندرم حاد تنفسی‎-‎‏2) ممکن است گرایش ویژه‌ای به گردش خون در بخش خلفی داشته و ممکن است با اندوتلیوپاتی همراه باشد.

در این پژوهش، نشانه‌های غیراختصاصی مانند میالژی (17.2٪)، سردرد (14.1٪) و سرگیجه (6.1٪) شایع بودند. از بین رفتن حس بویایی(4.9٪) و تغییر حس چشایی(6.2%) در آغاز بیماری، 60 درصد از مواقع، رخ می‌دادند و اولین تظاهرات بالینی کووید 19 که در موارد حادتر کمتر شایع بودند. در یک مورد نیز آنسفالیت، سندرم گیلین باره و التهاب عصب بینایی مشاهده شدند.

این تحلیل یک بررسی سیستماتیک از تمام مبتلایان به کووید 19 در ثبت AlbaCOVID بود. این بیماران از اول مارس تا اول آوریل سال 2020 در دو بیمارستان اسپانیا، Complejo Hospitalario Universitario de Albacete و General General de Almansa، بستری شده بودند. آنها تشخیص آزمایشگاهی تایید شده‌ای از ابتلا به کووید 19 داشتند که یا نتیجه مثبت آنتی‌بادی IgG / IgM در برابر کروناویروس‎-‎‏سندرم حاد تنفسی‎-‎‏2 در یک آزمایش خون یا از طریق تشخیص کروناویروس‎-‎‏سندرم حاد تنفسی‎-‎‏2  RNA با یک واکنش زنجیره‌ای معکوس رونویسی-پلیمراز معکوس از نمونه‌های سواب گلو بودند.

درمجموع، 329 نفر به کووید 19 حاد (39٪) مبتلا بودند. هفتاد و هفت بیمار در بخش مراقبت‌های ویژه بستری شدند و 197 بیمار در طی بستری در بیمارستان جان خود را از دست دادند. عوارض نورولوژیک در هشت مورد علت اساسی مرگ بیمار در نظر گرفته شدند (4.1٪ از کل مرگ و میرها).

به طور کلی، میانگین سنی بیماران 66 سال و 56 درصد مردان بودند. افرادی که به بیماری حاد مبتلا بودند در مقایسه با مبتلایان خفیف به این بیماری سنشان بیشتر بود (71 سال در مقابل 63 سال؛ P <0.001). جنسیت یک عامل خطر برای پیش‌آگهی حاد نبود.

فشار خون بالا (55.2٪)، چاقی (44.5٪)، دیس لیپیدمی (43.3٪)، استعمال دخانیات (36٪)، دیابت (25.1٪) و بیماری قلبی (18.8٪) شایع‌ترین چندابتلایی سیستماتیک بودند. در تجزیه و تحلیل چند‌متغیره چاقی تنها پیش‌‌آگهی مستقل برای ابتلا به کووید 19 بود (OR 3.06، 95% CI 1.41- 6.67، P= 0.005)

پژوهشگران نتوانستند حمله مستقیمی به سیستم عصبی مرکزی (CNS) را در این پژوهش نشان دهند؛ تمام تجزیه و تحلیل‌های CNS برای RNA ویروسی، منفی بود. همچنین موفق به درک این موضوع نگشتند که  آیا مشکلات نورولوژیک ناشی از عفونت کروناویروس‎-‎‏سندرم حاد تنفسی‎-‎‏2 و یا سایر عوامل، مانند ایمنی متقابل، واکنش التهابی و یا عوارض جانبی درمان، هستند.

پژوهشگران معتقدند که زمینه همه‌گیری می‌تواند از معاینه نورولوژیک کامل در مبتلایان به کووید 19 و بستری‌شده جلوگیری ‌نماید و احتمالا سوگیری انتخاب رخ داده باشد. آنها اضافه نمودند که این پژوهش به‌صورت بیمارستانی است و بیانگر عوارض نورولوژیک مبتلایان به کووید 19 در جامعه نیست.